Gebaseerd op de lezing van Dominique Stokman op Hypnotic 2025

Wie naar de lezing van Dominique Stokman luisterde, merkte één ding meteen: dit is geen abstracte theorie over “persoonlijkheid”. Dit is een levende beschrijving van hoe mensen écht functioneren: in delen, in lagen, in innerlijke dynamieken die ontstaan vanuit bescherming, hechting en neurobiologische ontwikkeling.

Delenwerk — een methode waarbij innerlijke delen worden erkend, onderzocht en geïntegreerd — is tegelijk eenvoudig én diepgaand. Het raakt de oorsprong van gedrag, emotie en overlevingsstrategieën, en biedt cliënten de mogelijkheid om opnieuw regie te krijgen over hun leven.

En wat deze methode zo sterk maakt?
Ze is niet alleen therapeutisch krachtig, maar ook wetenschappelijk verrassend stevig onderbouwd.

1. We bestaan uit delen: de psychologische basis

Volgens Dominique is persoonlijkheid geen vaste identiteit, maar een dynamisch systeem van subdelen.
In de cognitieve en klinische psychologie is deze visie stevig verankerd.

Wetenschappelijke basis:

• Internal Family Systems (IFS) van Richard C. Schwartz beschrijft de menselijke psyche als een verzameling “parts” met eigen emoties, overtuigingen en intenties.
• In de hedendaagse klinische literatuur wordt dit model gezien als een van de meest effectieve vormen van traumatherapie omdat het werkt via mildheid, interne dialoog en veilige integratie.

De delen die Dominique noemt sluiten hier naadloos op aan:

• de criticus
• de pleaser
• de beschermer
• de harde werker
• de vluchter
• de redder
• de innerlijke kinddelen
• de delen die zich klein maken
• de delen die zich afsluiten

Ze zijn geen “symptomen”, maar pogingen tot zelfbescherming.

2. Waarom delen ontstaan: neurobiologie & ontwikkeling

Delen ontwikkelen zich vooral in de kindertijd, wanneer een kind situaties ervaart die:

• te pijnlijk,
• te chaotisch,
• te overweldigend
  … zijn om met een volwassen brein mee om te gaan.

Kinderen hebben geen prefrontale cortex die emoties reguleert.
Ze hebben strategieën nodig, en precies die strategieën worden delen.

Wetenschappelijke onderbouw:

• De hechtingstheorie (Bowlby & Ainsworth) toont dat kinderen strategieën ontwikkelen om nabijheid, veiligheid en erkenning te behouden — ook als dat schadelijk is.
• Polyvagaaltheorie (Porges) verklaart hoe het zenuwstelsel reageert op dreiging: vechten, vluchten, bevriezen, pleasen — precies de delen die we later herkennen als “trekken”.
• Neurowetenschap toont dat impliciete herinneringen en copingstrategieën opgeslagen worden in subcorticale hersensystemen (limbisch systeem, amygdala), en dus automatisch geactiveerd kunnen worden.

Met andere woorden:

Delen zijn geen probleem.
Ze zijn bewijs dat het brein ooit creatief en beschermend moest handelen.

3. De busmetafoor en het brein: wie bestuurt de koers?

Wanneer Dominique uitlegt dat we “in een bus rijden”, waarin verschillende delen soms aan het stuur gaan zitten, raakt ze een kern die in verschillende modellen terugkomt:

• In IFS noemt men dit “blending”: een deel neemt de persoon over.
• In schema-therapie wordt dit gezien als “moduswissel”.
• In neurowetenschap is het een verschuiving van de prefrontale cortex naar limbische activatie.

Als angst stuurt → vermijding.
Als perfectionisme stuurt → overcontrole.
Als de pleaser stuurt → grenzen vervagen.
Als verdriet stuurt → terugtrekking.

Het doel van delenwerk is niet om delen te onderdrukken, maar om:

het zelf, in hypnose: de regiepositie, opnieuw achter het stuur te zetten.

Daarmee verschuift het brein van limbisch naar prefrontale regulatie.
Van automatische overlevingsreactie naar bewuste keuze.

4. Hoe delenwerk werkt: de methode van Dominique

Dominique werkt met vier fysieke posities:

1. De regie-stoel

Een lichte trance, waarin de cliënt:

• veilig is
• autonoom blijft
• naar binnen keert
• overzicht krijgt

Dit komt overeen met wat in de hypnose-literatuur “selectieve aandacht” wordt genoemd — een natuurlijke trance waarin neuroplasticiteit wordt geactiveerd.

2. De delen-stoelen

Elke stoel representeert een deel dat zich wil laten zien.
Via associatie stappen mensen in het deel, waardoor:

• gevoel
• intentie
• lichamelijke sensaties
• overtuigingen
  … direct voelbaar worden.

Dit activeert het limbisch systeem, maar binnen een veilige context.

5. Intentie, regressie en innerlijk kind: psychologisch exact

Dominique benadrukt dat elk deel een positieve intentie heeft.
Die visie vinden we terug in:

• NLP (de aanname “elk gedrag heeft een positieve intentie”)
• IFS (protectors & firefighters)
• Gestalttherapie
• Transactionele Analyse

Het delenwerk dat Dominique gebruikt omvat:

• regressie-elementen
• innerlijk kind-interventies
• herinterpretatie
• mild loslaten
• integratie in lichaamssensaties
• letterlijk teruggeven wat niet van jou is

Dit past bij how the brain heals:

• Emotionele herinneringen zijn “state dependent”.
• Door veiligheid en mildheid verschuift de neurofysiologie.
• Transformatie gebeurt omdat het brein opnieuw betekenis geeft aan ervaring.

6. Het lichaam als plek van integratie

Dominique laat delen een plek kiezen in het lichaam.
Dat is geen symboliek. Dat is neuroscience.

Onderbouw:

• Somatic Experiencing (Peter Levine) toont dat emoties in het lichaam worden opgeslagen.
• Polyvagaaltheorie legt uit hoe lichamelijke sensaties directe markers zijn van het autonome zenuwstelsel.
• Neuropsychologie toont dat lichaam en brein als één geheel reageren.

Door een deel te laten “wonen” in hart, buik of rug, ontstaat een interoceptieve herprogrammering: het lichaam leert veiligheid, kracht en verbinding opnieuw herkennen.

7. Wat delenwerk oplevert: eenheid en keuzevrijheid

Het resultaat van delenwerk is geen “nieuw mens”.
Het is een mens die eindelijk heel is.

• minder triggers
• minder automatische reacties
• meer keuzevrijheid
• meer innerlijke rust
• minder herhaling van oude patronen
• meer alignment
• meer zelfleiderschap
• meer emotionele veerkracht

In wetenschappelijke termen:

• verhoogde prefrontale regulatie
• daling limbische hyperactivatie
• polyvagale harmonisatie
• neuroplastic verandering
• integratie van impliciete herinneringen

Maar in menselijke taal:
Je voelt: ik ben terug de kapitein van mijn eigen binnenwereld.

---

Dominique Stokman is medisch bioloog, hypnotherapeut en erkend opleider in hypnose en hypnotherapie. Ze combineert wetenschappelijke kennis over het menselijk lichaam en brein met diep therapeutisch werk rond delen, trauma, emoties en gedragsverandering. Als specialist in delenwerk helpt ze cliënten opnieuw verbinding te maken met zichzelf, hun naasten en hun omgeving.

In haar praktijk werkt Dominique dagelijks met mensen met uiteenlopende hulpvragen — lichamelijk, psychisch en relationeel. Ze richt zich op thema’s zoals stress, trauma, overlevingsstrategieën, lichaamsgerichte klachten en hardnekkige patronen. Haar aanpak is warm, helder en wetenschappelijk onderbouwd, met een sterke focus op veilige trance, innerlijk kindwerk en de integratie van beschermingsdelen.

Als directeur en hoofddocent van Academie Hypnos leidt ze nieuwe hypnotherapeuten en psychosociaal therapeuten op. Ze staat bekend om haar duidelijke uitleg, praktische toepassingen en haar vermogen om complexe hypnose- en delenmodellen toegankelijk te maken voor zowel beginners als gevorderde therapeuten.

Met haar achtergrond als bioloog en therapeut slaat Dominique moeiteloos de brug tussen wetenschap, hypnotherapie en effectieve psychosociale begeleiding. Ze leert mensen hoe ze hun innerlijke delen kunnen herkennen, integreren en gebruiken als bron van kracht, waardoor blijvende persoonlijke groei mogelijk wordt.

Literatuur & Wetenschappelijke Referenties

Schwartz, R. C. (1995). Internal Family Systems Therapy. Guilford Press.
Schore, A. (2012). The Science of the Art of Psychotherapy. Norton.
Bowlby, J. (1969). Attachment and Loss. Basic Books.
Ainsworth, M. (1978). Patterns of Attachment. Hillsdale.
Porges, S. (2011). The Polyvagal Theory. Norton.
LeDoux, J. (1996). The Emotional Brain. Simon & Schuster.
Siegel, D. (2010). The Mindful Brain. Norton.
Levine, P. (1997). Waking the Tiger: Healing Trauma. North Atlantic Books.
Damasio, A. (1999). The Feeling of What Happens. Harcourt.
van der Kolk, B. (2014). The Body Keeps the Score. Viking.